Olej kokosowy i wszystko, co powinieneś o nim wiedzieć zanim zaczniesz go stosować

O oleju, który jest pozyskiwany z kokosa na pewno słyszałeś wiele razy. Ma on wielu zwolenników, jak i przeciwników. Jednak badania naukowe potwierdzają jego lecznicze właściwości. W dodatku nadaje się on do gotowania oraz do pielęgnacji ciała i włosów. Jego wszechstronne zastosowanie wynika z genialnego składu. Co więc zawiera olej kokosowy? Czym różni się tłoczony na zimno od rafinowanego? Jak wybrać ten najlepszy? Odpowiadamy na te i wiele innych pytań dotyczących jednego z najpopularniejszych i najzdrowszych tłuszczów roślinnych, jakim jest olej kokosowy.

olej kokosowy
Freepik.com

Olej kokosowy: skład i ogólna charakterystyka

Skład oleju kokosowego w dużym stopniu uzależniony jest od sposobu jego pozyskiwania. Za najzdrowszy uznaje się ten nierafinowany, tłoczony na zimno.

Olej kokosowy tłoczony na zimno zawiera:

–> 94% nasycone kwasy tłuszczowe, w tym:
– ok. 62% kwasy tłuszczowe średniołańcuchowe MCT (laurynowy, mirystynowy, kaprylowy, kaprynowy, kapronowy),
– wyższe kwasy tłuszczowe (kwas palmitynowy, stearynowy);

–> nienasycone kwasy tłuszczowe, w tym:
– oleinowy,
– linolowy,
– linolenowy;

–> witaminy:
– z grupy B (B1, B2, B3, B6),
– kwas foliowy,
– witamina K,
– wit. C
– wit. E;

–> minerały:
– cynk,
– fosfor,
– magnez,
– potas,
– sód,
– wapń,
– żelazo.

Tłuszcz kokosowy przechowywany w lodówce lub w pokojowej temperaturze zachowuje postać białej substancji stałej. Wizualnie przypomina smalec, ale na oleju widać wyraźne słoje i jego zapach jest znacznie przyjemniejszy.

Powyżej temperatury 25°C upłynnia się i robi się lekko żółtawy, prawie bezbarwny. Jego konsystencja jest nieco rzadsza od zwykłego oleju roślinnego.

wartość energetyczna tłuszczu kokosowego
Freepik.com

Olej kokosowy a kalorie

Wartości odżywcze i kalorie oleju w 100 g oraz w jednej łyżce (ok. 13,6 g):

Wartość energetyczna – 892/121 kcal

Tłuszcz – 99.06/13.47 g, w tym:
– kwasy tłuszczowe nasycone – 82.475/11.217 g
– kw. tł. jednonienasycone – 6.332/0.861 g
– kw. tł. wielonienasycone – 1.702/0.231 g
– tłuszcze trans – 0.028/0.004 g

Minerały:
Wapń – 1/0 mg
Żelazo – 0.05/0.01 mg
Cynk – 0.02/0 mg

Witaminy:
Wit. E – 0.11/0.01 mg
Wit. K – 0.6/0.1 µg

tłuszcze MCT
Freepik.com

Olej kokosowy: właściwości

Olej kokosowy jest zaliczany do żywności superfood. Dzięki zawartości tłuszczów nasyconych MCT, ma wiele prozdrowotnych właściwości. Zaliczamy do nich m.in. działanie:
– antybakteryjne,
– przeciwwirusowe,
– grzybobójcze,
– antyoksydacyjne,
– regeneracyjne,
– nawilżające.

Ponadto, kwasy MCT wzmagają wchłanianie niektórych mikroelementów, w tym wapnia i magnezu. Obniżają stężenie „złego” cholesterolu LDL w organizmie, zwiększając jednocześnie poziom „dobrego” cholesterolu HDL.

Jak wykazują badania, olej kokosowy wzmacnia odporność organizmu, neutralizuje wolne rodniki, reguluje poziom cukru we krwi, a także poprawia stan skóry i opóźnia procesy jej starzenia się.

Olej kokosowy to jedyny tłuszcz spożywczy, który nie przyczynia się do przyrostu tkanki tłuszczowej

Powoduje natomiast uczucie sytości, ograniczenie apetytu oraz zwiększa ilość wytwarzanej energii służącej do spalania kalorii.

W związku z tym, olej ten jest zalecany również osobom, które walczą z nadwagą i otyłością brzuszną.

olej kokosowy
Freepik.com

Zastosowania oleju kokosowego

Olej ma bardzo szerokie zastosowania – od spożywczego, poprzez kosmetyczne aż do leczniczego.

Oto kilka najważniejszych przykładów:
– przyspiesza proces gojenia się ran,
– przeciwdziała odparzeniom i pieluszkowemu zapaleniu skóry,
– chroni przed promieniowaniem UV i łagodzi ewentualne oparzenia słoneczne,
niszczy komórki nowotworowe,
– zwalcza trądzik,
– wzmacnia włosy i likwiduje łupież,
– jest antidotum przeciwko osteoporozie,
– poprawia trawienie oraz perystaltykę jelit,
– wspiera funkcjonowanie tarczycy,
– spowalnia postęp choroby Alzheimera.

olej kokosowy
Freepik.com

Czy wolno smażyć na oleju kokosowym?

Najlepiej byłoby wykorzystywać olej kokosowy do smakołyków na zimno. Jednak ze względu na wysoki punkt dymienia, może być używany również do gotowania i smażenia. W dodatku uznaje się, że smażenie na oleju kokosowym jest zdrowsze niż na oleju rzepakowym czy słonecznikowym.

Co to jest punkt dymienia?

To najniższa temperatura, przy której tłuszcz rozpada się na glicerol i tzw. wolne kwasy tłuszczowe. To krytyczny moment, ponieważ smażenie powyżej tej temperatury powoduje nie tylko utratę właściwości odżywczych, ale wydzielanie się substancji rakotwórczych.

Punkt dymienia oleju kokosowego nierafinowanego to 177°C, zaś rafinowanego to aż 204°C!

olej kokosowy
Imgur.com

Olej kokosowy rafinowany i nierafinowany – różnice

Co odróżnia kokosowy olej nierafinowany od rafinowanego? Przede wszystkim olej tłoczony na zimno jest znacznie bogatszy w składniki odżywcze i ma charakterystyczny zapach oraz smak, czego pozbawiony jest olej filtrowany.

Olej kokosowy nierafinowany

Olej kokosowy zimnotłoczony ma najwięcej składników odżywczych, zachowuje kokosowy zapach i smak. Ma też krótszy okres przydatności do spożycia i jest droższy niż olej rafinowany.

Olej kokosowy rafinowany

Taki olej ma dłuższy termin ważności, jest bezzapachowy, pozbawiony kokosowego posmaku, a także dwa razy tańszy niż olej tłoczony na zimno.

Chociaż rafinacja pozbawia olej wielu składników odżywczych (tj. minerałów, błonnika, fosfolipidów), to nie jest on zupełnie bezwartościowy. Podczas procesu oczyszczania nie zostają bowiem zniszczone kwasy tłuszczowe MCT, dlatego można się nawet pokusić o stwierdzenie, że jest to najzdrowszy rafinowany olej na świecie.

Ważne, aby wybierać olej, który nie był całkowicie (bądź częściowo) uwodorniony! Jeśli na etykiecie nie ma takiej informacji, to znaczy, że produkt jest wolny od szkodliwych tłuszczów trans.

olej kokosowy
Pixabay.com

Jakimi kryteriami kierować się przy wyborze oleju kokosowego?

Obecnie olej kokosowy jest powszechnie dostępny. Znajdziesz go w drogeriach, sklepach ze zdrową żywnością a nawet w supermarketach. Jednak, aby był pełnowartościowy musi być dobrej jakość i spełniać poniższe kryteria.

Olej kokosowy powinien być:
(1) ŚWIEŻY – nie kupuj przeterminowanego produktu, poza tym, jeśli był długo eksponowany na półkach sklepowych i wystawiany na działanie promieni słonecznych stracił wiele właściwości;

(2) otrzymywany w procesie ZIMNEGO TŁOCZENIA – wybieraj ten „nierafinowany” (nieoczyszczony), który zawiera dużo składników odżywczych, będzie wartościowszy;

(3) NIEMODYFIKOWANY – kupuj olej, który nie jest utwardzany oraz nie zawiera jakichkolwiek dodatków i substancji zapachowych.

olej kokosowy
Freepik.com

Olej kokosowy ma cudowne właściwości i szerokie zastosowanie. Jednak nie opieraj swojej diety wyłącznie na nim

Źródło: olejenazdrowie.pl | Fotografie: Freepik.com, Pixabay.com, Imgur.com